Ból jąder może mieć charakter nagły lub przewlekły, dotyczyć jednego albo obu jąder i mieć bardzo różne przyczyny. Czasami wiąże się z urazem, infekcją czy przeciążeniem, ale nagły, intensywny ostry ból jąder może świadczyć o skręcie jądra, który jest stanem wymagającym natychmiastowej pomocy medycznej. Bólu utrzymującego się, nawracającego lub pojawiającego się po ejakulacji również nie należy samodzielnie diagnozować.
Najczęstsze przyczyny bólu jąder
Jedną z najważniejszych przyczyn nagłego bólu jest skręcenie jądra. Dochodzi wtedy do skręcenia powrózka nasiennego i ograniczenia dopływu krwi do jądra. Typowe są nagły, bardzo silny ból, czasem obrzęk, nudności lub wymioty. W takiej sytuacji nie należy czekać na planową wizytę u urologa – konieczna jest pilna ocena w szpitalu.
Inne przyczyny bólu jąder obejmują:
- zapalenie najądrza (epididymitis) – zwykle powodujące jednostronny ból, tkliwość i obrzęk; u części pacjentów może być
- związane z infekcją przenoszoną drogą płciową,
- zapalenie jądra (orchitis) lub zapalenie obejmujące jednocześnie jądro i najądrze,
uraz jądra i moszny, - żylaki powrózka nasiennego, które częściej powodują tępy ból, uczucie ciężaru lub dyskomfort nasilający się podczas długiego stania czy aktywności,
- przepuklinę pachwinową, kamicę moczowodową oraz inne źródła bólu promieniującego do moszny.
Przewlekły ból może być związany również z napięciem mięśni dna miednicy lub strukturami nerwowymi. W części przypadków nawet po dokładnej diagnostyce nie udaje się wskazać jednej jednoznacznej przyczyny.
Ból jąder po stosunku – co może oznaczać?
Ból jąder po stosunku lub po wytrysku może mieć kilka źródeł. Jeżeli towarzyszą mu obrzęk, pieczenie podczas oddawania moczu, wydzielina z cewki moczowej lub inne objawy infekcji, lekarz może brać pod uwagę zapalenie najądrza związane m.in. z chlamydią lub rzeżączką. CDC zaleca w przypadku podejrzenia ostrego zapalenia najądrza wykonanie odpowiednich badań w kierunku infekcji.
Inną możliwością jest prostatitis, czyli zapalenie lub zespół dolegliwości związanych z gruczołem krokowym. Może powodować ból krocza, penisa, moszny lub jąder, a także ból podczas lub po ejakulacji i problemy z oddawaniem moczu.
Jeśli badania nie wskazują na infekcję, przyczyną nawracającego bólu po wytrysku może być także nadmierne napięcie mięśni dna miednicy lub przewlekły zespół bólowy miednicy. Taki problem wymaga indywidualnej oceny urologicznej, a czasami również fizjoterapeutycznej.
Kiedy pilnie zgłosić się do urologa?
Nagły, bardzo silny ból jednego jądra jest stanem alarmowym. Szczególnie jeśli pojawiły się również nudności, wymioty, obrzęk lub zmiana położenia jądra, należy pilnie zgłosić się do szpitala. Przy podejrzeniu skrętu jądra diagnostyka obrazowa nie powinna niepotrzebnie opóźniać leczenia.
Pilnej oceny wymagają także wysoka gorączka z bólem i obrzękiem moszny, poważny uraz, krew w moczu lub niemożność oddania moczu. Natomiast nawracający lub przewlekły ból jąder, guz, powiększenie jądra czy zmiana jego konsystencji są wskazaniem do planowej, ale możliwie szybkiej konsultacji.
Diagnostyka może obejmować badanie lekarskie, analizę moczu, badania w kierunku STI oraz – zależnie od objawów – USG moszny z oceną przepływu metodą Dopplera. Dobór badań zależy od obrazu klinicznego, dlatego ból jąder nie powinien być leczony wyłącznie na podstawie informacji znalezionych w internecie.
